දිනක් බුදුරජාණන් වහන්සේ මෙසේ දේශනා කළහ.
සබ්බං වෝ භික්ඛවේ, දේසිස්සාමි තං සුණාථ. කිඤ්ච භික්ඛවේ, සබ්බං: චක්ඛුඤ්චේව රූපා ච, සෝතඤ්ච සද්දා ච, ඝානඤ්ච ගන්ධා ච, ජිව්හා ච රසා ච, කායෝ ච ඵොට්ඨබ්බා ච, මනෝ ච ධම්මා ච ඉදං වුච්චති භික්ඛවේ, සබ්බං.
මහණෙනි, මම ඔබලාට සියල්ල දේශනා කරමි. මහණෙනි, සියල්ල යනු ඇසත් රූපත්ය. කනත් ශබ්දත්ය. නාසයත් ගඳ-සුවඳත්ය. දිවත් රසයත්ය. කයත් පහසත්ය. මනසත් සිතුවිලිත්ය. මහණෙනි, මෙය සියල්ල යැයි කියනු ලැබේ (සබ්බ සූත්රය, සංයුත්ත නිකාය. )
මෙම දේශනාව සංයුත්ත නිකායේ සඳහන්ය. මෙෙහි සියල්ල යනුවෙන් ආයතන සියල්ල දේශනා කළහ. යමෙක් මේ සියල්ල ප්රතික්ෂේප කොට වෙනත් සියල්ලක් පනවන්නේ යැයි කියන්නේ නම් එය ඔහුගේ වචනයක් පමණක් වන බවත්, ඔහුට කරුණු සහිතව වෙනත් සියල්ලක් පැනවිය නොහැකි බවත් තථාගතයන් වහන්සේ වදාළ සේක. යමෙක් ආධ්යාත්මික ආයතන හයද, බාහිර ආයතන හයද අවබෝධ කරගන්නේ නම්, ඔහු සියල්ල අවබෝධ කරගත් කෙනෙකි.
මෙම දේශනාවට අනුව ආයතන අවබෝධ කර ගැනීම කොතරම් වටිනවාදැයි මනාව තේරුම් ගත හැකිය.
ආධ්යාත්මික ආයතන හා බාහිර ආයතන අවබෝධ කරගන්නා තැනැත්තා ආයතන කුසල භික්ෂුව වන බව තථාගතයන් වහන්සේ මෙහිදී දේශනා කළහ.
ආයතන අවබෝධ කරගන්නේ කෙසේද? ආයතන අවබෝධ කර ගැනීම යනු අනිත්ය, දුක්ඛ, අනාත්ම වශයෙන් විදර්ශනා නුවණින් අවබෝධ කර ගැනීමයි.
ඇස නිත්යයිද, අනිත්යයිද? ඇස අනිත්යයයි. අනිත්ය වූ ඇස දුකක් හෝ වේද, සැපක් හෝ වේද? අනිත්ය වූ ඇස දුකකි. අනිත්ය වූ, දුක් වූ ඇස ", මාගේය, මෙය මම වෙමි, මෙය මාගේ ආත්මයයි" කියා සැලකීමට සුදුසුද? එසේ සැලකීම සුදුසු නැත. (බොහෝ දේශනාවල සඳහන් පාඨයකි. ) මේ අනුව පෙනී යන්නේ ඇස අනිත්ය, දුක්ඛ, අනාත්ම යන ත්රිලක්ෂණයෙන් යුක්ත බවයි. කන, නාසය, දිව, ශරීරය, මනස පිළිබඳවද එසේමය. රූප, ශබ්ද, ගන්ධ, රස, ස්පර්ශ, සිතුවිලි පිළිබඳවද එසේමය. ආධ්යාත්මික, බාහිර සියලු ආයතනයෝ අනිත්ය, දුක්ඛ, අනාත්ම යන ත්රිලක්ෂණයට යටත්ය. ඒ බව විදර්ශනා නුවණින් අවබෝධ කරගත යුතුය. එසේ අවබෝධ කර ගැනීම ආයතන කුසල වීමයි.